Registermodel

In het kort

De hoofdlijn van het model is te lezen van links naar rechts. Een uit een externe bevinding vertaald of rechtstreeks aangeboden commando komt de bounded context van het register binnen. De functie Optekenen produceert op basis van het commando één of meerdere gevolgen, opgebouwd uit gevolgdelen, met herkomst en tijd, en voegt die toe aan het gevolgenjournaal. De functie Projecteren leidt uit dat journaal projecties af, elk met een eigen bereik en vorm. Deze projecties zijn de bron voor verstrekkingen aan afnemers, met referenties die verificatie en herlevering mogelijk maken. Wie vermoedt dat een geleverd projectie-element onjuist is, kan een terugmelding indienen. En als beweringen niet langer beschikbaar mogen zijn, worden ze Blijvend ontoegankelijk gemaakt.

Opbouw van het model

Het hoofdstuk Van bestaand naar betrouwbaar register gaat aan de onderdelen vooraf. Het beschrijft het handelingspatroon van inwinnen, verwerken, registreren en beschikbaar stellen, en laat per activiteit zien welke veranderingen een betrouwbaar register vraagt ten opzichte van een register zoals dat nu vaak is ingericht.

Het model bestaat uit onderdelen die elk een samenhangend deel van de functionaliteit van een register beschrijven. Elk onderdeel heeft een eigen hoofdstuk:

• Bounded contextmodel – wat het register kan opnemen, in welke taal, en hoe dat doorwerkt in wat het levert.
• Commando's – hoe wat van buiten binnenkomt wordt omgezet in een commando in de taal van het register.
• Gevolgen – hoe het register op basis van commando's gevolgen optekent in het gevolgenjournaal, en hoe het corrigeert, twijfelt en onttrekt.
• Projecties – hoe uit het gevolgenjournaal projecties worden afgeleid die aansluiten bij de informatiebehoefte van afnemers.
• Verstrekken – hoe het register projectie-elementen verstrekt, en die verstrekkingen later kan herleveren en attesteren.
• Betwisten – hoe afnemers kunnen terugmelden dat een geleverd projectie-element vermoedelijk onjuist is.
• Vernietigen – hoe het register beweringen blijvend ontoegankelijk maakt.

Daarnaast bevat het model een aantal begrippen die alle onderdelen ondersteunen: de bewering en wat daarbij hoort. Die beschrijft het hoofdstuk Beweringen: wat een bewering is, waarover die gaat, hoe die in herkomst en tijd is geplaatst, en of die een toestand of een gebeuren beschrijft.

Betrouwbaarheidsaspecten

Herkomst en tijd zijn eigenschappen van elke afzonderlijke bewering, maar hun waarde blijkt pas als je ze door het hele register volgt: van externe bevinding via gevolg en projectie-element tot verstrekking, en van daar naar het volgende register in de keten. Hetzelfde geldt voor de zekerheid waarmee het register een bewering onderschrijft en voor de betekenis die het eraan geeft. Deze vier betrouwbaarheidsaspecten staan dwars op de onderdelen van het model en hebben elk een eigen hoofdstuk:

• Herkomst – de herkomstkenmerken en de herkomstketen, van gevolg naar voortgaand gevolg en van verstrekking terug naar bron.
• Tijd – systeemtijd, werkingstijd en domeintijd, en hoe tijdstippen van gevolg naar projectie-element en verstrekking doorwerken.
• Zekerheid – hoe twijfel het register binnenkomt, zich verspreidt en bij afnemers zichtbaar wordt.
• Betekenis – hoe betekenis wordt vastgelegd en behouden op elke plek waar een bewering van vorm verandert.